Cách trồng cây chanh leo: cách đào hố, mật độ và quy cách

Chanh leo (chanh dây) là cây trồng mang lại giá trị kinh tế cao, được nhiều bà con lựa chọn phát triển trong những năm gần đây. Tuy nhiên, để cây sinh trưởng khỏe, bám giàn tốt và cho năng suất ổn định thì trồng cây chanh leo đúng kỹ thuật ngay từ đầu là yếu tố rất quan trọng. Trong đó, cách đào hố trồng chanh dây, mật độ trồng và quy cách trồng sẽ quyết định trực tiếp đến khả năng phát triển lâu dài của cây. Bài viết sau sẽ hướng dẫn chi tiết, dễ áp dụng cho bà con nông dân.

Điều kiện cần chuẩn bị trước khi trồng chanh leo

Trước khi tiến hành trồng cây chanh leo (chanh dây), bà con cần chuẩn bị tốt các điều kiện về đất, thời vụ và mặt bằng để cây sinh trưởng thuận lợi, hạn chế sâu bệnh và đạt năng suất cao.

Yêu cầu về đất trồng

Chanh leo thích hợp với các loại đất:

• Đất tơi xốp, giàu hữu cơ, thoát nước tốt
• Phù hợp nhất là đất thịt nhẹ, đất đỏ bazan
• Tránh trồng ở nơi đất trũng, dễ úng nước vì rễ chanh leo rất dễ bị thối
• Độ pH thích hợp: khoảng 5,5 – 6,5.

Nếu đất chua nên bón vôi cải tạo trước khi trồng từ 10–15 ngày.

Thời vụ trồng chanh leo

Thời vụ trồng cần căn cứ vào điều kiện khí hậu từng vùng:

• Miền Bắc: Trồng tốt nhất vào mùa xuân (tháng 3–4)
• Miền Trung: Có thể trồng quanh năm, tránh thời điểm mưa bão lớn
• Miền Nam: Trồng quanh năm, thích hợp nhất là đầu mùa mưa

Trồng đúng thời vụ giúp cây bén rễ nhanh, phát triển khỏe và ít sâu bệnh.

Chuẩn bị mặt bằng trồng

• Làm sạch cỏ dại, tàn dư cây trồng cũ
• San phẳng mặt đất để dễ bố trí hàng cây và làm giàn
• Với đất dốc cần đào rãnh thoát nước để hạn chế xói mòn
• Xử lý đất bằng vôi hoặc chế phẩm sinh học để tiêu diệt mầm bệnh trong đất

Cách đào hố trồng chanh dây đúng kỹ thuật

Đào hố và xử lý hố trồng đúng kỹ thuật sẽ giúp cây bén rễ nhanh, sinh trưởng khỏe và hạn chế bệnh thối gốc về sau.

Kích thước hố trồng

• Kích thước hố tiêu chuẩn: 40 x 40 x 40 cm
• Với đất xấu, đất nghèo dinh dưỡng: có thể đào hố lớn hơn 50 x 50 x 50 cm
• Khi đào hố, để riêng lớp đất mặt và lớp đất bên dưới

Cách xử lý và bón lót hố trồng

Sau khi đào hố, tiến hành bón lót để cải tạo đất:

• Phân chuồng hoai mục hoặc phân hữu cơ vi sinh: 10 – 15 kg/hố
• Phân lân: 0,3 – 0,5 kg/hố
• Vôi bột: 0,3 – 0,5 kg/hố (đặc biệt với đất chua, đất phèn)

Trộn đều toàn bộ phân bón với lớp đất mặt, sau đó lấp lại hố trước khi trồng 7–10 ngày để đất hoai mục, tránh xót rễ.

Lưu ý khi đào hố theo từng loại đất

• Đất dễ úng: Nên đào hố nông hơn và lên mô cao 30–40 cm
• Đất dốc: Đào hố kết hợp làm bậc thang, rãnh thoát nước để tránh xói mòn
• Đất cát: Tăng lượng phân hữu cơ để giữ ẩm cho cây

Những sai lầm cần tránh khi đào hố

• Đào hố quá nhỏ, đất chặt khiến rễ khó phát triển
• Không bón phân lót hoặc bón phân tươi chưa ủ
• Trồng cây ngay sau khi bón vôi gây xót rễ
• Đào hố ở nơi trũng, không thoát nước

Mật độ trồng chanh dây phù hợp

Mật độ trồng là yếu tố rất quan trọng trong quy cách trồng chanh dây, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh trưởng, sâu bệnh và năng suất của cây. Trồng quá dày khiến cây cạnh tranh dinh dưỡng, thiếu ánh sáng, dễ phát sinh bệnh; trồng quá thưa lại gây lãng phí đất.

Khoảng cách trồng chanh dây phổ biến

Hiện nay, mật độ trồng chanh dây được áp dụng phổ biến như sau:

• Khoảng cách 2 m x 2 m: Phù hợp trồng vườn nhà, đất tốt, dễ chăm sóc
• Khoảng cách 2 m x 3 m: Phù hợp trồng quy mô lớn, vườn thông thoáng, hạn chế sâu bệnh
• Khoảng cách 2,5 m x 3 m: Áp dụng ở vùng đất xấu hoặc khu vực mưa nhiều

Trung bình 1.000 – 1.200 cây/ha tùy theo mật độ trồng.

Mật độ trồng theo mục đích canh tác

• Trồng vườn nhà: Có thể trồng hơi dày để tận dụng diện tích, nhưng cần cắt tỉa thường xuyên
• Trồng sản xuất hàng hóa: Nên trồng thưa, đảm bảo thông thoáng, thuận tiện chăm sóc và thu hoạch

Ảnh hưởng của mật độ đến sinh trưởng cây

Trồng quá dày:

• Cây vươn cao, yếu
• Ít hoa, dễ rụng trái
• Nấm bệnh phát triển mạnh

Trồng đúng mật độ:

• Cây nhận đủ ánh sáng
• Dễ quản lý nước và phân bón
• Trái to, năng suất ổn định

Lưu ý khi bố trí mật độ trồng

• Căn cứ vào độ phì nhiêu của đất để điều chỉnh khoảng cách
• Kết hợp mật độ trồng với kiểu giàn (chữ T, chữ A)
• Không trồng quá sát hàng rào hoặc bờ mương

Lưu ý khi trồng chanh dây

• Chọn cây giống khỏe, cao 25–40 cm, không sâu bệnh, rễ phát triển tốt
• Cắt bỏ túi bầu, đặt cây thẳng đứng giữa hố
• Không trồng quá sâu, cổ rễ cao hơn mặt đất 3–5 cm
• Lấp đất và nén nhẹ quanh gốc, tránh nén chặt gây bí rễ
• Tưới nước ngay sau trồng, giữ ẩm trong 7–10 ngày đầu
• Tủ gốc bằng rơm rạ, cỏ khô để giữ ẩm, hạn chế cỏ dại
• Cắm cọc cố định, buộc dây mềm để cây leo lên giàn đúng hướng

Việc trồng cây chanh leo đúng kỹ thuật ngay từ đầu sẽ quyết định khả năng sinh trưởng, năng suất và tuổi thọ của vườn cây. Thực hiện đúng cách đào hố trồng chanh dây, mật độ trồng hợp lý và quy cách trồng chuẩn giúp cây bén rễ nhanh, phát triển khỏe, hạn chế sâu bệnh và cho hiệu quả kinh tế cao. Hy vọng những chia sẻ trên sẽ giúp bà con áp dụng hiệu quả vào thực tế sản xuất.